ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 422




                                               

Saul Bellow

Sol Belou, istaknuti američki pisac, nobelovac, rodio se u Kvebeku, a odrastao je u Čikagu. Njegovi roditelji, jevrejskog porekla, emigrirali su iz Rusije u Kanadu 1913. Do svoje devete godine živeo je u siromašnom delu Montreala punom Rusa, Polj ...

                                               

Imre Kertész

Imre Kertész, mađarski književnik Imre Kertész rođen je u Budimpešti 1929. godine. Za vrijeme Drugog svjetskog rata biva deportiran u Auschwitz, a nakon toga i u Buchenwald. Po završetku Drugog svjetskog rata vraća se u Budimpeštu gdje radi kao n ...

                                               

Sloan Digital Sky Survey

Sloan Digital Sky Survey je najpoznatiji i najutjecajniji astronomski projekat koje se bavi pretraživanjem i kartografisanjem svemira. Osnovan je od strane Alfred. P Sloanove fondacije zajedno sa mnoštvom američkih i institucija iz drugih zemalja.

                                               

Albert Fert

Alber Luj Fransoa Fer je francuski fizičar i laureat Nobelove nagrade za fiziku 2007. Godine 1970. doktorirao je na univerzitetu Pariz-jug sa tezom "Osobine transporta elektriciteta u niklu i gvožđu" Propriétés de transport électrique dans le nic ...

                                               

Saint-John Perse

Saint-John Perse ili Saint-Leger Leger, a pravim imenom Marie-René Auguste Alexis Leger je bio francuski pjesnik i diplomat koji je 1960. godine dobio Nobelovu nagradu za književnost. Od 1914. do 1940., Perse je bio jedan od vodećih francuskih di ...

                                               

Liu Xiaobo

Liu Xiaobo - kineski književni kritičar, povjesničar, aktivist za ljudska prava i politički zatvorenik u Kini. Dobitnik je Nobelove nagrade za mir 2010. godine. Od 2003. godine bio je predsjednik Nezavisnog kineskog PEN centra. Zalaže se za polit ...

                                               

Boris Pasternak

Boris Leonidovič Pasternak bio je ruski književnik Djelovao je kao pjesni, novelist, romanopisac i prevoditelj. Odrastao je u intelektualnoj sredini, studirao je filozofiju u Moskvi i Marburgu. U mladosti je bio futurist. Poezija mu je pretežno t ...

                                               

Gabriela Mistral

Gabriela Mistral bio je pseudonim koji je koristila Lucila de María del Perpetuo Socorro Godoy Alcayaga, čileanska pjesnikinja, prosvjetitelj, diplomat i feministkinja. Prva je Latinoamerikanka koja je dobila Nobelovu nagradu 1945. Neke od osnovn ...

                                               

Frans Eemil Sillanpää

Frans Emil Silanpe je bio jedan od najpoznatijih finskih pisaca. Za svoje radove nagrađen je Nobelovom nagradom za književnost 1939. godine. U obrazloženju je rečeno da se nagrada dodeljuje za: "Duboko razumevanje seljaštva svoje zemlje i izuzetn ...

                                               

George Paget Thomson

Sir George Paget Thomson, britanski fizičari i dobitnik Nobelove nagrade za fiziku 1937. zbog eksperimentalnog otkrića difrakcije elektrona. Rođen je 3. svibnja 1892. u Cambridgeu, a pohađao je, kao i njegov otac Joseph John Thomson Paget je uzeo ...

                                               

Elinor Ostrom

Elinor Ostrom bila je američka ekonomistkinja, dobitnica Nobelove nagrade za ekonomiju 2009. za "analizu ekonomskog upravljanja, naročito zajedničkih dobara." Ostromova je trenutno jedina žena u istoriji koja je osvojila ovo priznanje.

                                               

John Forbes Nash, Jr.

John Forbes Nash, Jr. bio je američki matematičar koji je radio na Teoriji igre, diferencijalnoj geometriji i djelom diferencijalnom jednadžbi. Njegove teorije se koriste na području ekonomije, računanja, evolucionarne biologije, umjetne intelige ...

                                               

Hebrejski univerzitet u Jeruzalemu

Hebrejski univerzitet u Jeruzalemu je drugi najstariji univerzitet u Izraelu. Prvi upravni odbor univerziteta sastojao se između ostalih i od A. Einsteina, S. Freuda, M. Bubera i C. Weizmanna. Četiri izraelska premijera pohađala su univerzitet, a ...

                                               

Norman Angell

Sir Ralph Norman Angell bio je britanski novinar, publicist i laburistički političar, poznat po tome što je godine 1933. dobio Nobelovu nagradu za mir. Najpoznatije djelo mu je knjiga The Great Illusion u kojoj je tvrdio kako je u modernom indust ...

                                               

Complutensijanski univerzitet u Madridu

Complutensijanski univerzitet u Madridu, skraćeno Complutense, je javni istraživački univerzitet u Madridu u Španiji i jedan od najstarijih univerziteta na svijetu. Univerzitet pohađa preko 86.000 studenata i redovito ga se uvrštava u sami vrh me ...

                                               

Karl-Franzens-Universität Graz

Karl-Francens Univerzitet Grac osnovan je 1585. godine od strane Karla II kao jezuitski koledž koji se sastojao od filozofskog i teološkog fakulteta u Gracu, sjedištu pokrajine Štajermark, na jugoistoku Austrije. Godine 1778. Univerzitetu je prik ...

                                               

Overtonov prozor

Overtonov prozor je termin kojim se opisuje raspona ideja o kojima javnost smatra prihvatljivim raspravljati. Termin je nastao prema imenu Josephu Overtonu, koji je u svojim radovima 1990 ih godina prezentirao koncept koji objašnjava kako politič ...

                                               

The Great Illusion

The Great Illusion je knjiga britanskog novinara i publicista Normana Angella, originalno objavljena kao pamflet pod naslovom Europes Optical Illusion 1909. godine. U njoj je Angell iznio stav da su razvoj tehnologije, ali i ekonomska intergracij ...

                                               

Dmitrij Mendeljejev

Dmitrij Ivanovič Mendeljejev bio je ruski kemičar. Poznat je kao jedan od dvojice znanstvenika koji su stvorili Periodni sustav elemenata; koji je bio važna karika znanosti u Drugoj industrijskoj revoluciji. Za razliku od ostalih stvaratelja, Men ...

                                               

Paul Sabatier

Pol Sabatje je bio francuski hemičar rođen u Karkasonu. Dobio je Nobelovu nagradu za hemiju 1912 za rad na hidrogenizaciji organskih jedinjenja u prisustvu malih čestica metala kao katalizatorima. Diplomirao je na Politehnici u Tuluzu 1877. Godin ...

                                               

Karbokatjon

Karbokatjon ili karbokation je jon sa pozitivno naelektrisanim atomom ugljenika. Naelektrisani atom ugljenika karbokatjona je "sekstet", i.e. on ima samo šest elektrona u svojoj spoljašnjoj valentnoj ljusci umesto osam valentnih elektrona. Is tog ...

                                               

Brian Kobilka

Brian Kent Kobilka američki je profesor na odsecima molekularne i ćelijske biologije na Školi medicine Univerziteta Stenford i dobitnik Nobelove nagrade za hemiju 2012. zajedno sa Robertom Lefkowitzem. Takođe je suosnivač biotehnološke kompanije ...

                                               

Femtohemija

Femtohemija je oblast fizičke hemije koja izučava hemijske reakcije na ekstremno kratkim vremenskim intervalima, aproksimativno 10 –15 sekondi. Koraci u nekim reakcijama se odvijaju na femtosekundnoj skali. Postoje reakcije koje odvijaju i na ato ...

                                               

James B. Sumner

James Batcheller Sumner je bio američki kemičar. He shared the Nobel Prize in Chemistry in 1946 with John Howard Northrop and Wendell Meredith Stanley. Najpoznatiji je po tome što je izolirao ureazu u obliku kristala i dokazao da je enzim u stvar ...

                                               

John Howard Northrop

John Howard Northrop bio je američki biokemičar, poznat po proučavanju, odnosno izolaciji i kristalizaciji enzima, proteina i virusa. Godine 1929. je izolirao gastrički enzim pepsin, a 1938. kristalizirao prvi bakteriofag, dokazavši da je riječ o ...

                                               

Fritz Pregl

Friderik" Fritz” Pregl bio je austrijski kemičar i ljekar slovenskog porijekla. Poznat je po tome što je godine 1923. dobio Nobelovu nagradu za kemiju kao proznanje za kvantitativnu organsku mikroanalizu, kojom je poboljšana dotadašnja tehnika to ...

                                               

Har Gobind Korana

Har Gobind Korana je bio američki biohemičar indijskog porekla. On je primio Nobelovu nagradu za fiziologiju i medicinu sa Maršalom V. Nirenbergom i Robertom Holijem 1968. za istraživanja koja su pomogla da se pokaže na koji način nukleotidi u nu ...

                                               

Deuterijum

Deuterijum poznat i kao teški vodonik, je stabilni izotop vodonika čije atomsko jezgro sadrži po jedan proton i neutron, dok jezgro običnog vodonika ima samo jedan proton. Prirodna rasprostranjenost je 1/6500. Hemijski simbol mu je 2 H ali se kor ...

                                               

Otto Diels

Otto Paul Hermann Diels bio je njemački kemičar, najpoznatiji po razvoju cikloadicijske sinteze. Nju je razvio zajedno sa svojim studentomm Kurtom Alderom, te je dobila naziv Diels-Adlerova reakcija. Za to su postignuće obojica godine 1950. dobil ...

                                               

Artturi Ilmari Virtanen

Artturi Ilmari Virtanen bio je finski kemičar, poznat po pronalasku nove metode silaže koja je po njemu dobila ime AIV silaža. Godine 1945. je dobio Nobelovu nagradu za kemiju.

                                               

Heinrich Otto Wieland

Heinrich Otto Wieland bio je njemački kemičar. Poznat je po tome što je godine 1927. dobio Nobelovu nagradu za kemiju u znak priznanja za istraživanje žučnih kiselina. In 1901 Wieland received his doctorate at the University of Munich while study ...

                                               

Eyvind Johnson

Ejvin Jonson švedski je književnik i dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1974. godine. Najznačajnija dela su mu "Čas njegove milosti", "Olof se smeši životu" i "Snovi o ružama i ognju".

                                               

Carl Gustaf Verner von Heidenstam

Carl Gustaf Verner von Heidenstam je bio švedski pjesnik i romanopisac, dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1916. Od 1912. pa do svoje smrti bio je član Švedske akademije. Većina njegovih djela su strastvene predodžbe švedskog karaktera, živ ...

                                               

Yasunari Kawabata

Ovo je japansko ime; porodično ime je Kawabata. Yasunari Kawabata bio je japanski prozni pisac koji je na temelju svog djela 1968. godine osvojio Nobelovu nagradu za književnost. Njegova djela su uživala široku međunarodnu popularnost i dan-danas ...

                                               

Rabindranath Tagore

Rabindranat Tagor je bio indijski književnik, dramaturg i filozof. Napisao je više od 1000 poema, 24 drame, osam romana, više od 2000 pesama, veliki broj eseja i druge proze. Njegova poezija se odlikuje jednostavnošću emocija, eseji jačinom misli ...

                                               

Patrick White

Patrick Victor Martindale White je bio australski pisac i nobelovac koji se danas smatra jednim od najvećih romanopisaca engleskog jezika XX. vijeka. Od 1935. godine pa do svoje smrti 1990. godine u Syndeyju, White je izdao ukupno 12 romana, tri ...

                                               

Hermann Hesse

Herman Hese, nemački pisac, dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1946. godine. Pisao je lirske pesme, novele i romane. U početku svog stvaranja bio je romantičar, u proznim delima pod uticajem psihoanalize i orijentalne mudrosti. U Heseovim d ...

                                               

Roger Martin du Gard

Roger Martin du Gard, francuski književnik i dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1937. Njegov prvi uspješni roman je Jean Barois 1913. No, Du Gardovo najambicioznije djelo je serija od 8 knjiga naslovljena Thibaultovi 1922. - 1940. Du Gard j ...

                                               

Isaac Bashevis Singer

Isaac Bashevis Singer bio je jevrejsko-američki pisac poznat po novelama, kao i jedna od vodećih ličnosti pokreta jidiš književnosti, te kao dobitnik Nobelove nagrade za književnost godine 1978. Rođen je 14. Jula 1904 u Leonicinu, Poljska a umro ...

                                               

Harold Pinter

Harold Pinter, CH, CBE bio je Nobelovom nagradom nagrađeni engleski pisac i scenarist. Smatra se jednim od najuticajnijih britanskih dramatičara, a karijera mu je trajala pola vijeka. Najpoznatije drame su mu The Birthday Party, The Homecoming i ...

                                               

José Saramago

José de Sousa Saramago bio je portugalski književnik, poznat po tome što je godine 1998. dobio Nobelovu nagradu za književnost.

                                               

Sully Prudhomme

Sully Prudhomme, pravim imenom René François Armand Prudhomme, francuski književnik iz doba parnasovskog pokreta, pokreta koji je htio obnoviti eleganciju romantizma u francuskoj poeziji. Godine 1901. je prvi dobio Nobelovu nagradu za književnost ...

                                               

Czesław Miłosz

Czesław Miłosz poljski pjesnik i pisac, nobelovac. Rođen 1911. u Litvi, gdje je pohađao privatne škole, a kasnije gimnaziju u Vilniusu. Studirao je polonistiku i pravo. U književnosti se javio manjom zbirkom poezije Poema o ukočenom vremenu. U sv ...

                                               

Fotografija 51

Fotografija 51 je naziv difrakcionog snimka DNK koji je napravio Rejmond Gosling dok je radio kao postdiplomski student pod nadzorom Rozalind Franklin 1952, koji je bio kritični dokaz u identifikaciji strukture DNK. Fotografija je snimljena dok j ...

                                               

Nokaut miš

Nokaut miševi su genetički modifikovani miševi kod kojih su inaktivirani, ili "nokautirani", geni putem zamene ili ometanjem veštačkim segmentom DNK. Gubitak aktivnosti gena često uzrokuje fenotipske promene, koje obuhvataju izgled, ponašanje i d ...

                                               

Arístides Agramonte

Arístides Agramonte Simoni je bio kubansko-američki liječnik, patolog i bakteriolog, ekspert za tropsku medicinu. Studirao je medicinu na Columbiji u New Yorku. Godine 1898., vojni liječnik i general-brigadir George Miller Sternberg imenovao je A ...

                                               

Monoklonalno antitelo

Monoklonalna antitela su monospecifična antitela koja su međusobno identična, jer su napravljena iz identičnih imunskih ćelija koje su klonovi jedne ćelije roditelja. To je u kontrastu sa poliklonalnim antitelima, koja se formiraju iz nekoliko ra ...

                                               

Albert Botteri

Albert Botteri, austrougarski i jugoslavenski oftalmolog. Za dopisnog člana JAZU bio je izabran 1930. Osnovao je Kliniku za očne bolesti u Zagrebu. Bio je brat liječnika Ivana Huga Botterija.

                                               

Hideyo Noguchi

Hidejo Noguchi, rođen kao Seisaku Noguchi, bio je prominentni japanski bakteriolog koji je otkrio da Treponema pallidum uzrokuje progresivnu paralitičku bolest. Noguchi je rođen 24. studenog 1876. u mjestu Inawashiro kao Seisaku Noguchi. Kada je ...

                                               

Carlos Finlay

Carlos Juan Finlay je bio kubanski liječnik i epidemiolog najznačajniji po svom radu na proučavanju žute groznice, odnosno otkriću da su komarci prenosioci bolesti. Finlay je rođen kao Juan Carlos Finlay Barres u tadašnjem Puerto Príncipeu 1833. ...