ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 413




                                               

Kalaj(II) fluorid

Kalaj fluorid je hemijsko jedinjenje sa formulom SnF 2. On je bezbojni prah koji se koristi kao sastojak pasti za zube koje su obično skuplje od onih u kojima se koristi natrijum fluorid. Stano fluorid konvertuje mineral kalcijuma apatit u fluora ...

                                               

Izotop

Izotopi su atomi hemijskog elementa čije jezgro ima isti atomski broj, Z, ali različitu atomsku masu, A. Reč izotop, znači na istom mestu, i dolazi od činjenice da se izotopi nalaze na istom mestu u periodnom sistemu elemenata. Izotopni odnos je ...

                                               

Tractatus Logico-Philosophicus

Tractatus logico-philosophicus, rani Vitgenštajnov spis, u kojem je izložena filozofija jezika kao" slike "stvarnosti, koja je znatno uticala na pripadnike Bečkog kruga i analitičku filozofiju uopšte i koju je autor kasnije napustio. Vitgenštejn ...

                                               

Adolf Loos

Adolf Loos punim imenom Adolf Franz Karl Viktor Maria Loos bio je austrougarski arhitekt jedan od pionira moderne arhitekture, preteča Internacionalnog stila. Njegov esej - Ornament i zločin objavljen u Beču 1908. predstavljao je manifest integra ...

                                               

Hugo von Hofmannsthal

Glavni je zastupnik impresionističke drame i općenito Bečkog impresionizma uz Arthur Schnitzlera. Već u dobi od 17 godina objavljuje pod raznim pseudonimima, među njima je najpoznatiji "Loris". U Beču je studirao filozofiju, te se do 1905. godine ...

                                               

Klemens Wenzel Lothar Metternich

Klemens Metternich punim imenom Klemens Wenzel Nepomuk Lothar, Fürst von Metternich-Winneburg zu Beilstein, bio je neobično uticajan austrijski političar, ministar vanjskih poslova i državnik poznat po svom konzervativizmu i upornosti u borbi pro ...

                                               

Robert Musil

Robert Musil bio je austrijski pripovjedač, esejist i dramatičar. Neko je vrijeme bio gojenac u časničkoj školi u sredini koju je lako prepoznati kao mjesto zbivanja njegova prvog romana, "Pomutnje gojenca Torlessa", no poslije se opredijelio za ...

                                               

Alban Berg

Alban Berg, austrijski skladatelj. Pripadnik je Bečke atonalne škole. Stvorio je individualan ekspresivan glazbeni izraz. Opera Wozzeck je remek-djelo ekspresionističkoga glazbenog kazališta. U novije vrijeme nazivan je "klasikom moderne glazbe". ...

                                               

Fotografska magnituda

Fotografska magnituda je prividna veličina astronomskog objekta koji je snimljen fotografskim aparatom. Ovaj način određivanja prividne veličine je često korišten pre otkrića fotometra, koji tačno meri jačinu svetlosti astronomskih objekata. Prob ...

                                               

Margaret Thatcher

Margaret Hilda Thatcher, barunica Thatcher, britanska političarka, poznata kao Čelična lady. Studirala je na Koledžu Somerville pri Univerzitetu u Oxfordu. Po zanimanju odvjetnica i kemičarka, Margaret Thatcher 1974. godine postaje prva predsjedn ...

                                               

Le Nombril

Le Nombril je drama Jeana Anouilha iz 1980. godine, njegovo pretposljednje djelo. Premijerno je izvedena 25. rujna 1980. godine u Théâtre de lAtelier, u zajedničkoj režiji Rolanda Piétrija i Jeana Anouilha, uz scenografiju Jean-Denisa Malclesa. L ...

                                               

Sulejman II

Sulejman II. je otomanski sultan. Sulejman II. postaje sultan 1687. godine nakon svrgavanja brata Mehmeda IV. Razlog bratovog svrgavanja je bio katastrofalni rat s Austrijom koji se nastavio tokom cijele kratke vladavine Sulejmana II. Ratna sreća ...

                                               

Ariadne Oliver

Ariadne Oliver je fiktivni lik iz romana Agathe Christie. Gospođa Oliver je književnica kriminalističkih romana i prijateljica Herculea Poirota. Ona često pomaže Poirotu svojim znanjem kriminalnog uma. Govori da se služi "ženskom intuicijom". Jak ...

                                               

Louis IV od Francuske

Louis IV Prekomorski bio je francuski kralj 936. - 954. godine. U doba svrgavanja oca Karla III 923. godine, budući Luj IV ima samo tri godine. Kako bi ga zaštitila, njegova majka, princeza Eadgifu iz Engleske, vodi ga u svoju postojbinu na sigur ...

                                               

Guinnessova knjiga rekorda

Guinnessova knjiga rekorda je godišnji pregled svjetskih rekorda, kako čovjekovih postignuća tako i prirodnih fenomena. Prvi put ju je 1955. godine objavila pivarska tvrtka "Guinness". Danas se objavljuje u više od stotinu zemalja širom svijeta n ...

                                               

Rastava

Rastava je izraz kojim mnoga zakonodavstva širom svijeta opisuju prvi korak koji neki bračni par poduzima u smjeru razvoda, odnosno situaciju u kojoj dva bračna druga počinju živjeti odvojeno. U užem smislu rastava, za koju se ponekad koristi izr ...

                                               

Nirnberški principi

Suđenje najvećim ratnim zločincima u Nirnbergu Nirnberški proces bilo je bez sumnje presedan u dotadašnjoj praksi, kako u pogledu organizacije i sastava suda, tako i primenjivanih pravila, kako materijalnog tako i procesnog karaktera. Usled nespo ...

                                               

Sudska medicina

Sudska medicina, također poznata i kao forenzička medicina, je primjenjena nauka, odnosno ogranak medicinske nauke koji služi u forenzičke svrhe, odnosno za utvrđivanje činjenica u sudskim i upravnim postupcima. Obično se na dijeli na sljedeće gr ...

                                               

Bitka kod Sedana (1870)

Bitka kod Sedana bila je odlučujuća bitka Francusko pruskog rata, a odvila se 1. rujna 1870. godine. Francuski car Napoleon III završio je bitku kao pruski ratni zarobljenik, kao i gotovo 70% njegove vojske, a najvažnija posljedica toga bila je č ...

                                               

Valdebek

Valdebek je prigradsko naselje i jedan od mjesnih odbora Grada Pule. Mjesni odbor Valdebek obuhvaća područja prigradskih naselja Valdebek i Dolinka smješteno na površini od 4.715.057 m 2 na kojem živi 2.226 stanovnika. Gustoća naseljenosti iznosi ...

                                               

Novi ateizam

Novi ateizam, ime pokreta rođenog početkom 21. stoljeća, na temelju ideja grupe pisaca, filozofa i znanstvenika ateista koji su svoje stavove objavili u nizu djela. Pripadnici novog ateizma su veoma kritički nastrojeni prema službenim religijama ...

                                               

The Unbelievers

Nevjernici, dokumentarni film koji prati znanstvenike Richarda Dawkinsa i Lawrencea Kraussa dok širom globusa javno govore o važnosti znanosti i razuma u modernom svijetu, ohrabrujući ostale da odbace zastarjele religijski i politički motivirane ...

                                               

Mavla

Mavla je teološki, historijski i pravni termin čije je značenje variralo u različitim periodima i društvenim kontekstima. U Kuranu i hadisima koristi se na dva načina: gospodar i čuvar, zaštitnik i pomagač. U predislamskom periodu riječ se odnosi ...

                                               

Erazmova nagrada

Erazmova nagrada je priznanje, koga dijeli nizozemska fondacija Praemium Erasmianum pojedincima ili ustanovama koje su posebno doprinijele kulturi, društvu ili društvenim naukama u Evropi ili ostatku svijeta. Nagradu je godine 1958. ustanovio niz ...

                                               

Epikurejstvo

Epikurejstvo je sistem filozofije koji je stvorio Epikur, poslednji antički filozof. Epikur je osnovao školu u jednom od atinskih vrtova, koja je vrlo brzo dobila ime Epikurov vrt, a epikurejci "filozofi iz vrta". Epikur filozofiju shvata kao dje ...

                                               

Erwin Schrödinger

Erwin Rudolf Josef Alexander Schrödinger, austrijski fizičar. Rođen je kao sin jedinac dobro obrazovanih roditelja. Do 11. godine obrazovao se je kod kuće, a nakon toga je pohađao školu da se pripremi za Bečko sveučilište. Tamo je diplomirao fizi ...

                                               

Teofrast

Teofrast, filozof, književnik, rođen 370. pne. na ostrvu Lezbosu, jedan od najcitiranijih autora antike. Prvo je bio Platonov učenik, ali je posle njegove smrti napustio njegovu i prešao u Aristotelovu školu. Aristotel ga je imenovao za vođu i na ...

                                               

Montesquieu

Charles-Louis de Secondat Montesquieu, francuski politički mislilac i pisac. Završio je pravne znanosti i postao predsjednik Vrhovnog suda u Bordeauxu. Za Académie des Sciences u Bordeauxu napisao je mnogo rasprava s područja fizike, fiziologije, ...

                                               

Filozofski fakultet u Rijeci

Filozofski fakultet u Rijeci, visokoškolska ustanova, članica Sveučilišta u Rijeci. Izvodi preddiplomske, diplomske i postdiplomske studije iz društvenog i humanističkog područja. Izdaje znanstvene i stručne knjige, znanstvene časopise i provodi ...

                                               

Univerzitet Albert-Ludvig

Albert-Ludvig Univerzitet Albert-Ludvig Univerzitet je jedan od najznačajnijih evropskih i svjetskih univerziteta. Smješten je u njemačkom gradu Frajburgu Freiburg, u saveznoj državi Baden-Virtemberg Baden-Württemberg. Davne 1457. godine, Univerz ...

                                               

Kleant

Kleant, iz Asosa u Troadi, bio je starogrčki stoički filozof i nasljednik Zenona iz Kitija kao drugi poglavar stoičke škole u Ateni. Izvorno boksač, došao je u Atenu, gdje se bavio filozofijom i slušao Zenonova predavanja. Izdržavao se radeći noć ...

                                               

XI. gimnazija u Zagrebu

XI. gimnazija u Zagrebu je javna opća gimnazija. Među dvadeset, je, najboljih škola u Hrvatskoj prema rezultatima na Državnoj maturi. Nalazi se na Savskoj cesti, u četvrti Vrbik, u neposrednoj blizini Zagrepčanke. Dijeli zgradu s Učiteljskim faku ...

                                               

Lingua franca

Lingva franka je jezik koji uvelike prelazi granice zemlje u kojoj se govori. Pojam dolazi od arapskog naziva za sve zapadne Europljane i križare – Franci. Kako će jezik postati lingua franca ovisi o političkoj i ekonomskoj moći zemlje u kojoj se ...

                                               

Apsolutna nula

Apsolutna nula je pojam označava uslovno temperaturu, a u stvari stanje materije u kojoj je termodinamički sistem na najnižem nivou, odnosno ima najnižu energiju.

                                               

Sveučilište Josipa Jurja Strossmayera u Osijeku

Sveučilište Josipa Jurja Strossmayera u Osijeku smješteno je u gradu Osijeku, centru hrvatske istočne Slavonije. Ono je po starosti treće hrvatsko sveučilište. Osnovano je 1975. godine i danas obuhvaća 16 zasebnih cjelina. Od 1990. godine ono u n ...

                                               

Хумболтов универзитет у Берлину

Хумболтов универзитет у Берлину један је од најстаријих универзитета у Берлину. Основао га је 1810. године као Берлински универзитет либерални пруски реформатор школства Вилхелм фон Хумболт и његов универзитетски модел је утицао на многе европске ...

                                               

Neorealizam (književnost)

Neorealizam je književna struja talijanskih pjesnika i pisaca, čije preteče se može naći oko 1930., koja izražava, koristeći dramatično analitičko predstavjanje ljudske egzistencije, netrpeljivost prema praznini malograđanskih navika i dosadu pre ...

                                               

Ateizam i religija

Ateizam se u najširem smislu definira kao odsutstvo teizma tj. vjerovanja u Boga ili bogove. S druge strane, na pitanje može li netko istovremeno biti ateist i ispovijedati tradicionalnu monoteističku, politeističku ili non-teističku religiju je ...

                                               

Antireligija

Antireligija ili antireligioznost je izraz kojim se opisuje opozicija odnosno suprotstavljanje religiji. Antireligiozno nastrojeni ljudi smatraju da religija kao društveni fenomen po svojoj prirodi štetna s obzirom da priječi racionalno razmišlja ...

                                               

Antiteizam

Antiteizam se definira kao aktivno suprostavljanje teizmu, odnosno teističkim vjerovanjima. Ponekad se za njega koristi sinonim militantni ateizam. Antiteizam se često navodi kao jedna od ideoloških struja francuske revolucije, odnosno temelja sl ...

                                               

Problem pakla

Problem pakla je etički problem koji je povezan sa svim religijama kod kojih je pakao predstavljen kao surovo mesto. To se ne uklapa sa konceptom da je Bog pravedan i moralan. Problem pakla se vrti oko četiri ključne tačke:samo postojanje pakla, ...

                                               

Implicitni i eksplicitni ateizam

Implicitni ateizam i eksplicitni ateizam su nazivi za podvrste ateizam koje je koristio publicist George H. Smith. Implicitni ateizam je definiran kao "odsustvo teističkog vjerovanja bez njegovog svjesnog odbacivanja", pa su tako svi koji nisu ra ...

                                               

Slab i jak ateizam

Jak ateizam je izraz kojim se općenito opisuju svjetonazori ateista koji istinitom smatraju tvrdnju "Bogovi ne postoje". Slab ateizam je izraz koji se odnose na ostale oblike nonteizma. Kroz historiju su se ova razlika opisivala i izrazom pozitiv ...

                                               

Hitchensova britva

Hitchensova britva jest zakon u epistemologiji koji tvrdi da teret dokazivanja ili onus leži na onome koji izriče tvrdnju, a ako ga on ili ona ne zadovolji, protivnik ne mora raspravljati protiv neosnovane tvrdnje. Nazvan je po novinaru i piscu C ...

                                               

Dhyāna

Ne mešati sa đnana, što znači znanje. Dhjana ili đhana označava motrenje, zagledanje, kontemplaciju, odnosno meditativnu zadubljenost koja se postiže intenzivnom koncentracijom na odredeni duhovni ili telesni predmet. Đhâna u izvornom značenju je ...

                                               

Oneirocritica

Oneirocritica, u prevodu Sanovnik ili Tumačenje snova, naslov je drevne grčke rasprave o tumačenju snova koju je u 2. veku nove ere napisao Artemidor i koja predstavlja prvo grčko delo na tu temu. Sastoji se od pet knjiga, od kojih su prve tri bi ...

                                               

Cirkulacija krvi

Cirkulacija krvi je neprekidno kretanje krvi kroz zatvoren sistem šupljina srca i krvne sudove, koje omogućava normalno funkcionisanje svih vitalnih funkcije tela. Cirkulacija krvi nastaje usled gradijent pritiska, koji je određen aktivnošću srca ...

                                               

Blaženstva

Blaženstva u hrišćanskoj tradiciji označavaju skupinu blagoslova koje je Isus izrekao u svojoj čuvenoj besedi na gori. Isusovi blagoslovi su zabeleženi u evanđeljima po Mateju i Luki, a neki se nalaze i u nekanonskom Evanđelju po Tomi. Neki prouč ...

                                               

Simon Mag

Simon Mag, poznat i kao Simon Vrač ili Šimun Mag, je bio duhovni učitelj iz Samarije koji je živeo u 1. veku. Veoma rano je primio Hristovo učenje, ali je došao u sukob sa apostolom Petrom. Smatra se začetnikom gnosticizma, "ocem svih jeretika", ...

                                               

Klingonski jezik

Ova stranica možda sadrži IPA fonetske simbole u unikodu. Klingonski jezik na klingonskom: tlhİngan Hol je veštački jezik kojim govori izmišljeni ratnički narod Klingonci u televizijskoj seriji Zvezdane staze. Prvi koji je osmislio osnovni zvuk j ...